درمان ساییدگی مفصل زانو در سالمندان زانو

درمان ساییدگی مفصل زانو در سالمندان

آیا ساییدگی مفصل زانو قابل درمان است؟

شاید شما هم جزو افرادی باشید که گمان کنید؛ ساییدگی مفصل زانو همان آرتروز زانو است اما این یک باور اشتباهی است که در میان مردم رواج یافته است.

با اینکه در اصلاح عامیانه آرتروز زانو را به عنوان ساییدگی زانو می شناسند اما بهتر است در همین ابتدای مقاله بدانید که ساییدگی زانو از جمله علت های مهم در بروز آرتروز زانو می باشد که با پیشرفته شدن ساییدگی مفصل زانو بستر مناسب برای آرتروز زانو فراهم می شود.

ساییدگی مفصل زانو یکی از بیماری های مفصلی است که در آن غضروف ها و مفصل های موجود در ناحیه زانو در گذر زمان دچار ساییدگی می شوند و شکل طبیعی خود را از دست می دهند ، این بیماری باعث می شوند که تکه های استخوان از مفصل جدا شوند و در محل مفصل به حالت شناور باقی بماند و همین موضوع باعث ایجاد درد و درد ناراحتی برای بیمار می شود.

روش های زیادی برای درمان و مقابله با بیماری ساییدگی مفصل زانو وجود دارد که در این مقاله به طور مفصل در مورد راههای درمان ساییدگی مفصل بحث می کنیم.

اناتومی مفصل زانو

ساییدگی مفصل زانو چیست؟

مفصل زانو از مشارکت سه استخوان ران، درشت نی و استخوان کشکک زانو ساخته شده است. این مفصل هم حرکات لولایی بصورت خم و باز شدن دارد و هم تا حدودی میتواند حرکات چرخشی حول محور طولی را انجام بدهد. مفصل زانو بیش از هر مفصل دیگری در بدن مستعد آسیب دیدن است و این به خاطر نیروهای زیادی است که این مفصل باید تحمل بکند.

تمامی قسمت های این مفصل از غضروف پوشیده شده است؛ غضروف مفصلی زانو که از جنس غضروف کلاژن است بافتی سفید، با قوام شبیه لاستیک و لغزنده است. کلفتی غضروف زانو حدود شش میلیمتر است. وظیفه غضروف ایجاد سطحی لغزنده است که به توسط آن استخوان ها بتوانند در سطوح مفصلی به راحتی بر روی یکدیگر حرکت کنند.

این بافت همچنین به خاطر قوام لاستیکی که دارد یک جذب کننده شوک است و موجب میشود تا نیروهای شدید و ناگهانی که به مفصل زانو وارد میشود در آن مستهلک شده و به استخوان صدمه ای وارد نشود.

در بیماری ساییدگی مفصل زانو ، فضای مفصلی به دلیل ساییدگی غضروف کاهش می یابد و استخوان های زانو به یکدیگر نزدیک می شوند.

در طول روز مفصل زانو به دلیل فعالیت های بدنی مداوم در معرض ضربه قرار دارد این ضربات آسیب هایی را به عضروف مفصلی وارد می کنند؛ غضروف تا جایی که می تواند این آسیب ها را ترمیم می کند اما گاهی اوقات این آسیب های وارده به مفصل به قدری شدید هستند ک بدن دیگر قدرت ترمیم ندارد و نمی تواند اینگونه آسیب را درمان کند در این حالت غضروف مفصلی به تدریج خراب شده و همین موضوع موحب شروع ساییدگی مفصل زانو می شود.

ساییدگی مفصل زانو

مقایسه مفصل سالم با مفصل مبتلا به ساییدگی زانو

علائم و نشانه های ساییدگی زانو

برای شناسایی علائم و نشانه های ساییدگی زانو ابتدا باید بدانید که این نوع ساییدگی از کدام نوع می باشد زیرا ساییدگی مفصل زانو را به دو نوع ساییدگی اولیه و ساییدگی ثانویه تقسیم می کنند. در نوع اولیه ساییدگی مفصل زانو که بیشتر در افراد مسن و بالای پنجاه سال رخ می دهد به این معناست که مفصل ها قبلا سالم بوده اند و به دلیل بالا رفتن سن دچار ساییدگی شده است.

 اما در ساییدگی نوع دوم که به ساییدگی ثانویه معروف است عموما در افراد جوان و کسانی که مفصل زانویشان به دلایل مختلف آسیب دیده است شایع است و به ساییدگی یا آرتروز زودرس جوانی معروف است. متاسفانه سرعت پیشرفت ساییدگی این نوع بیماری بیشتر از نوع اولیه بوده و در این نوع فرد جوان به سرعت رشد می کند.

از مهم ترین علائم ساییدگی مفصل زانو شامل:

زانو دردی که در حین انجام فعالیت های بدنی بیشتر می شود

زانو دردی که با شدید شدن بیماری شدت گرفته و بیشتر می شود

بیمار به خشکی و محدودیت در مفصل زانو دچار است

بزرگ شدن یا در اصطلاح آب آوردن زانو

لنگش و اختلال در راه رفتن

ساییدگی مفصل زانو

علت ساییدگی مفصل زانو

دلایل وعلل ساییدگی مفصل زانو

در بیماری سائیدگی مفصل زانو لایه غضروف بتدریج ضعیف و نازک میشود. بعد از مدتی شیار هایی روی آن بوجود آمده و سپس قسمت هایی از آن کاملا از بین رفته و تکه تکه میشود. در نهایت ممکن است قسمتی یا تمام سطح مفصل، پوشش غضروفی خود را از دست بدهد.

بنابراین از اولین علائم این بیماری که در رادیوگرافی ساده هم دیده میشود کاهش فاصله مفصلی است به این معنی که فاصله بین انتهای پایینی استخوان ران و انتهای بالایی استخوان درشت نی که در رادیوگرافی حدود چند میلیمتر است و در واقع فضایی است که غضروف مفصلی اشغال کرده است با نازک شدن غضروف بتدریج کمتر میشود.

عوامل و علل خطرساز زیادی هستند که موجب بروز ساییدگی مفصل زانو می شود که از شایع ترین دلایل آن می توان به:

بالا رفتن سن

ژنتیک

چاقی و اضافه وزن

مشغول بودن به شغل های سخت و سنگین

ساییدگی مفصل زانو

زانو درد در هنگام بالا رفتن از پله ها به دنبال ساییدگی مفصل زانو

درمان ساییدگی مفصل زانو بدون جراحی

جراح ارتوپد پس از انجام معاینات دقیق و بررسی وضعیت بیماری شما، روش های درمان مخصوص به شما را برای درمان ساییدگی مفصل زانو طراحی می کند. درمان بیماری ساییدگی مفصل زانو در مراحل اولیه، روش های ساده و غیرجراحی است که از جمله بهترین برنامه های درمانی بدون جراحی مخصوص ساییدگی مفصل زانو شامل:

دارو درمانی

داروی مناسب بخش مهمی در درمان ساییدگی مفصل زانو است. انواع متعددی از داروها در کاهش درد ناشی از  آرتروز و ساییدگی زانو موثر هستند که از موثرترین آنها می توان به داروهای ضدالتهاب، داروهای مسکن و ضددرد اشاره کرد.

اوزون تراپی

در موارد ابتلا به آسیب دیدگی های زانو از جمله ساییدگی مفصل زانو، روش اوزون درمانی یا اوزون تراپی باعث بهبود جریان خون در بافت آسیب دیده می شود و بدین ترتیب با فراهم کرد مواد مغذی در بافت، باعث تسریع در بهبودی می شود. در این روش ترکیبی از اوزون، پروکائین و ویتامین بی 12 و مواد دیگر به بافت آسیب دیده زانو تزریق می شود.

تزریق پی آرپی

تزریق PRP یا پلاسمای غنی از پلاکت، یکی از روش های درمانی موثر در درمان ساییدگی مفصل زانو می باشد. در این روش با استفاده از خون گرفته شده از بیمار، پلاکت های تغلیظ شده را می گیرند، به دلیل اینکه پلاسمای غنی از پلاکت، حاوی فاکتورهای رشد است، باعث تسریع در روند بهبودی ساییدگی می شوند.

تزریق ژل

مایع مفصلی حاوی اسید هیالورونیک است که باعث می‌شود این مایع سفت و چسبناک شود. در بیماری آرتروز زانو، تولید اسید هیالورونیک کاهش پیدا می‌کند و غلظت آن در مایع مفصلی کاهش می یاد. این مساله منجر به به وجود آمدن مایع رقیق‌تری می‌شود که توانایی کمتری در روان سازی مفصل و جذب ضربه دارد.

درمان ساییدگی مفصل زانو

درمان ساییدگی مفصل زانو

حرکت اصلاح ساییدگی مفصل زانو

ورزش برای تسکین درد و بهبود دامنه حرکتی، استحکام و بهبود عملکرد مورد استفاده قرار می‌گیرد. پس از یک تا دو هفته انجام حرکت اصلاحی، اثرات مثبت آن را مشاهده خواهید کرد.

فیزیوتراپ ها یا متخصصین ورزشی  نحوه محافظت از زانوی مبتلا به ساییدگی را به بیماران آموزش می‌دهند. اغلب متخصصین برای بهبود دامنه حرکتی زانو از ورزش‌های استقامتی استفاده می‌کنیم. متخصصین همچنین ورزش‌های استقامتی لگن و زانو را آموزش می‌دهند تا به ثابت نگه داشتن زانو کمک کنند و باعث محافظت بیشتر مفصل در برابر ضربه و فشار ‌شوند.

البته اقدامات دیگری برای درمان ساییدگی مفصل زانو انجام می شود که این اقدامات شامل:

استفاده از سرما یا گرما درمانی

آب درمانی

استفاده از وسایل حمایتی و محافظتی همچون زانوبند

لیزردرمانی

درمان ساییدگی مفصل زانو از طریق جراحی

جراحی آخرین روش درمان ساییدگی مفصل زانو است که هنگامی از این روش استفاده می شود که علائم درد و مشکلات بیمار با ورزش کردن، استفاده از دارو و دیگر روش های غیرجراحی تسکین نیابد. در این صورت جراح ارتوپد برای خلاصی بیمار از دردهای بوجود آمده در ناحیه زانو انجام عمل جراحی را پیشنهاد می دهد. از جمله روش های جراحی برای درمان ساییدگی مفصل زانو شامل:

جراحی آرتروسکوپی

آرتروسکوپی زانو یک روش جراحی است که می تواند مشکلات در مفصل زانو را تشخیص و درمان کند. در طی این روش، جراح شما یک برش بسیار کوچک را انجام می دهد و یک دوربین کوچک به نام آرتروسکوپ را وارد زانوی شما می کند. سپس جراح می تواند یک مشکل را با زانو بررسی کند و در صورت لزوم با استفاده از ابزار کوچک درون آرتروسکوپ، مسئله را تصحیح کند.

جراحی استئوتومی

در صورتی که ساییدگی مفصل زانو موجب شکستگی مفصل شود در این صورت جراح به کمک جراحی استئوتومی اقدام به برداشتن و اره کردن استخوان شکسته شده می کند. هدف از انجام این جراحی این است شکل ساختار استخوان تغییر کند و طول استخوان تصحیح شود.

جراحی تعویض مفصل زانو

در صورتیکه درد زانو به قدری شدید باشد که زندگی روزمره بیمار را مختل کند و به هیچ کدام از درمان های قبلی جواب ندهد آخرین راه استفاده از جراحی تعویض مفصل زانو است.

در این روش، قسمت های شکسته شده استخوان از بدن خارج شده و به جای آنها یک مفصل مصنوعی قرار میگیرند. در برخی مواقع بین مفصل مصنوعی کار گذاشته شده، نوعی پلاستیک بسیار مقاوم گذاشته میشود تا بهتر بتوانند روی یکدیگر حرکت کنند.


دیدگاه شما

فیلدهای ضروری با علامت

    سوال خود را از ما بپرسید
    دکتر سید علیرضا امین جواهری
    شماره تماس