آرتروپلاستی مفصل ران یا هیپ برای چه بیمارانی انجام می‌شود؟ران

آرتروپلاستی مفصل ران یا هیپ برای چه بیمارانی انجام می‌شود؟

آرتروپلاستی چیست؟

آرتروپلاستی مفصل هیپ نوع روش جراحی است که در آن مفصل آسیب دیده با یک مفصل مصنوعی تعویض می گردد. مفصل هیپ یا ران که یکی از پرتحریک ترین مفصل های بدن به حساب می آید و نقش بسیار مهمی در راه رفتن و حفظ تعادل ایفا می کند؛ در دو طرف مفصل لگن قرار گرفته است و بالاتنه را به اندام های تحتانی متصل می کند.

به دلیل پرتحرک بودن مفصل هیپ، این مفصل نسبت به سایر مفصل ها در معرض آسیب دیدگی و بیمارهای گوناگون قرار دارد و با توجه به اهمیت این مفصل در راه رفتن، بیماری های آن اثرات غیرقابل تحملی را برای بیمار بوجود می آورد و فرد را در انجام کارهای روزمره خود با مشکل همراه می سازد.

بیماری آرتروز و شکستگی لگن دو اختلال رایجی هستند که باعث آسیب دیدن مفصل هیپ می شوند. جراح یا متخصص فوق تخصص لگن در ابتدا سعی دارد به کمک روش های غیر جراحی نظیر درمان های محافظه کارانه، دارو درمانی، فیزیوتراپی و ورزش درمانی به درمان این چنین بیماری ها بپردازد؛ اما در موراد شدیدی که ضربه وارد شده به مفصل هیپ به قدری شدید باشد که این روش ها تاثیری در روند بهبودی بیمار نداشته باشد، در این صورت تنها راه خلاصی از دردها و مشکلات انجام عمل جراحی به منظور تعویض مفصل هیپ است.

آرتروز لگن و جراحی آرتروپلاستی

کاربرد جراحی آرتروپلاستی هیپ در بیماران مبتلا به آرتروز لگن

آرتروپلاستی هیپ چیست؟

مفصل هیپ یا همان استخوان مفصل ران یکی از بزرگترین مفصل ها بعد از زانو است که این مفصل از دو قسمت اصلی تشکیل شده، قسمت اول این استخوان که در قسمت بالایی استخوان قرار گرفته است قسمت گوی مانند است که به آن سر استخوان ران می گویند.

قسمت دوم مفصل هیپ که قسمتی از استخوان لگن است و به آن حفره استابولیوم می گویند؛ نقش مهمی در افزایش دامنه حرکتی برعهده دارد و باعث می شود مفصل به راحتی در جهات مختلف حرکت کند.

به طور کلی مفصل قسمتی از سیستم حرکتی بدن است که فعالیت های زیادی دارند و به علت همین فعالیت زیاد بیش از مابقی قسمت های سیستم حرکتی دچار اختلال می شوند.

اغلب این آسیب دیدگی ها از طریق روش های غیرجراحی بهبود می یابند و نیازی به جراحی نخواهند داشت اما در مورادی به دلیل شدید بودن ضایعه و بی تاثیر بودن روش های غیر جراحی، انجام جراحی برای درمان آسیب دیدگی مفصل هیپ ضرورت می یابد.

اگر آسیب دیدگی مفصل نیاز به تعویض داشته باشد در این صورت جراح ارتوپد عموما از روش جراحی آرتروپلاستی مفصل استفاده می کند تا  از این طریق مفصل تخریب شده با مفصل مصنوعی جایگزین کند.

آرتروپلاستی به روش های مختلفی انجام می شود که از رایج ترین انواع آن می توان به :

تعویض کامل مفصل هیپ با جراحی آرتروپلاستی

در این روش جراحی هر دو طرف سطح مفصل با مواد مصنوعی جایگزین می شود و مفصل آسیب دیده به طور کامل خارج می شود.

تعویض نیمی از مفصل هیپ با جراحی آرتروپلاستی

در این نوع جراحی تنها یک طرف سطح مفصل برداشته شده و با مواد مصنوعی جایگزین می شود. این دو مورد از شایع ترین انواع جراحی آرتروپلاستی هستند و دو نوع دیگر وجود دارد که کمتر از آن استفاده می شود و این جراحی شامل، جراحی آرتروپلاستی که بدون جایگزینی انجام می شود و جراحی آرتروپلاستی که برای ترمیم مفصل های آسیب دیده دو سطح مفصل به یکدیگر متصل می شوند.

آرتروسکوپی مفصل هیپ

تعویض مفصل هیپ یا آرتروپلاستی

از جراحی آرتروپلاستی مفصل هیپ برای رفع چه بیمارهایی استفاده می شود؟

از جراحی آرتروپلاستی مفصل هیپ در مورادی استفاده می شود که مفصل به شدت آسیب دیده و خراب شده باشد و چاره ای جز برداشتن و تعویض مفصل نباشد. دلایل و عوامل مختلفی هستند که باعث خراب شدن مفصل ران می شوند که برای درمان آن می توان از جراحی آرتروپلاستی استفاده کرد:

آرتروز یا استئوآرتریت

آرتروز یا استئوآرتریت زمانی رخ می دهد که در طول زمان غضروف محافظت کننده قاعده استخوان ها از بین می رود. اگر چه استئوآرتریت می تواند  به هر مفصلی آسیب برساند اما به طور شایعتر این بیماری بیشتر مفاصل زانو و ران را درگیر می کند.

با اینکه که بیماری آرتروز یا استئوآرتریت اغلب به عنوان بیماری ساییدگی مفصل شناخته می شود، اما علاوه بر تخریب غضروف، کل مفصل را درگیر می کند. این تخریب باعث تغییر در استخوان و تحلیل رفتن بافت های همبندی می شود که مفصل را در بر می گیرد و عضلات را به استخوان ها متصل می کند. این مورد همچنین باعث التهاب پوشش مفصلی می گردد.

روماتیسم مفصل هیپ

روماتیسم مفصلی یک بیماری التهابی خود ایمنی است که بر روی غشای مفاصل بزرگ و کوچک تأثیر می‌گذارد. در روماتیسم مفصل لگن و ران، غشای بین مفصل ها ضخیم و متورم شده از این رو بیش از مقدار طبیعی مواد شیمیایی تولید می کنند و همین عامل موجب تخریب غضروف مفصل و استخوان پوشاننده آن می شود.

روماتیسم مفصلی غالباً هر دو مفصل مشابه را در دو طرف بدن در بر می‌گیرد، بنابراین هر دو مفصل ران درگیر روماتیسم مفصلی می‌شوند.

شکستگی مفصل هیپ

به ترک خوردگی یا شکستگی مفصل نزدیک استخوان ران که در نزدیکی مفصل هیپ ایجاد می شود را شکستگی مفصل هیپ می گویند. چنین شکستگی هایی بیشتر به دلیل افتادن، وارد شدن ضربه یا آسیب به لگن و ران ایجاد می شود البته عوامل دیگری نظیر تومورهای استخوانی و پوکی استخوان در اثر آرتروز نیز در این بیماری بی تاثیر نیستند و می توانند باعث بروز چنین حالتی شوند.

معمولا جراحی آرتروپلاستی مفصل هیپ بهترین و تنها گزینه درمانی این اختلال است.

عفونت مفصل هیپ

به بروز عفونت در مفصل، آرتریت عفونی یا عفونت مفصل می‌گویند. این عفونت می‌تواند در مفصل‌های مختلف بدن از جمله مفصل هیپ رخ دهد. عفونت مفصل هیپ در اثر باکتری، ویروس یا قارچ عفونی که از دیگر نواحی بدن به مفصل سرایت کرده است، ایجاد می‌شود.

کاربرد جراحی آرتروپلاستی مفصل هیپ

تعویض مفصل هیپ برای درمان شکستگی مفصل لگن

آرتروپلاستی مفصل هیپ برای چه بیمارانی کاربرد دارد؟

جراح ارتوپد در مورادی از جراحی آرتوپلاستی برای درمان دردهای مفصلی استفاده می کند که بیمار از مشکلات زیر رنج ببرد:

  • درد شدید در ناحیه ران و لگن احساس شود
  • بیمار به درد، تورم و سفتی شدیدی در ناحیه مفصل هیپ دچار شود به صورتی که فرد قادر نیست به راحتی پای خود را حرکت دهد.
  • درد به قدری شدید باشد که بر کیفیت زندگی بیمار تاثیر بگذارد و فعالیت های روزانه بیمار همچون خرید کردن، انجام کارهای منزل و حتی حمام کردن نیز با اختلال مواجه شود.
  • از آنجایی که اینگونه دردها باعث ناتوانی بیمار می شوند از این رو بیشتر بیماران دچار احساس افسردگی می شوند و در زندگی اجتماعی نیز با مشکلاتی مواجه می گردند.

با اینکه جراحی آتروپلاستی مفصل هیپ یک روش جراحی پرتهاجمی است و عموما با خطرات و مشکلاتی همراه است و بیمار بعد از جراحی نیاز به یک دوره طولانی توانبخشی برای بهبودی کامل دارد اما با این وجود در مواردی انجام ندادن آن مشکلات و عوارض بیشتری را به همراه دارد.

برای مثال برای فردی که دچار شکستگی مفصل هیپ شده است انجام این جراحی در بیست و چهار ساعت اول بعد از وقوع حادثه ضروری است. پس پیشنهاد می شود در صورتی که پزشکی انجام این جراحی را برای شما ضروری می داند؛ انجام این جراحی را به تعویق نیاندازید.


سوال خود را از ما بپرسید
دکتر سید علیرضا امین جواهری
شماره تماس